ترجمه و شرح خطبه 1 نهج البلاغه؛ بخش 11: قرآن کریم

خطبه 1 نهج البلاغه

ترجمه و شرح خطبه 1 نهج البلاغه؛ بخش 11: قرآن کریم

شرح و ترجمه تفصیلی
كِتَابَ رَبِّكُمْ فِيكُمْ مُبَيِّناً حَلَالَهُ وَ حَرَامَهُ وَ فَرَائِضَهُ وَ فَضَائِلَهُ وَ نَاسِخَهُ وَ مَنْسُوخَهُ وَ رُخَصَهُ وَ عَزَائِمَهُ وَ خَاصَّهُ وَ عَامَّهُ وَ عِبَرَهُ وَ أَمْثَالَهُ وَ مُرْسَلَهُ وَ مَحْدُودَهُ وَ مُحْكَمَهُ وَ مُتَشَابِهَهُ مُفَسِّراً [جُمَلَهُ] مُجْمَلَهُ وَ مُبَيِّناً غَوَامِضَهُ، بَيْنَ مَأْخُوذٍ مِيثَاقُ عِلْمِهِ وَ مُوَسَّعٍ عَلَى الْعِبَادِ فِي جَهْلِهِ وَ بَيْنَ مُثْبَتٍ فِي الْكِتَابِ فَرْضُهُ وَ مَعْلُومٍ فِي السُّنَّةِ نَسْخُهُ وَ وَاجِبٍ فِي السُّنَّةِ أَخْذُهُ وَ مُرَخَّصٍ فِي الْكِتَابِ تَرْكُهُ وَ بَيْنَ وَاجِبٍ [لِوَقْتِهِ] بِوَقْتِهِ وَ زَائِلٍ فِي مُسْتَقْبَلِهِ، وَ مُبَايَنٌ بَيْنَ مَحَارِمِهِ مِنْ كَبِيرٍ أَوْعَدَ عَلَيْهِ نِيرَانَهُ أَوْ صَغِيرٍ أَرْصَدَ لَهُ غُفْرَانَهُ وَ بَيْنَ مَقْبُولٍ فِي أَدْنَاهُ [وَ] مُوَسَّعٍ فِي أَقْصَاهُ.
مترجم:





محمد (صلى اللّه عليه و آله) نيز كتابى را كه از سوى پروردگارتان بر او نازل شده بود، در ميان شما نهاد، كتابى كه احكام حلال و حرامش در آن بيان شده بود و واجب و مستحب و ناسخ و منسوخش روشن شده بود. معلوم داشته كه چه كارهايى مباح است و چه كارهايى واجب يا حرام. خاص و عام چيست و در آن اندرزها و مثالهاست. مطلق و مقيد و محكم و متشابه آن را آشكار ساخته. هر مجملى را تفسير كرده و گره هر مشكلى را گشوده است. 
و نيز چيزهايى است كه براى دانستنش پيمان گرفته شده و چيزهايى است كه به نادانستنش رخصت داده شده. احكامى است كه در كتاب خدا به وجوب آن حكم شده و در سنت، آن حكم نسخ گشته و احكامى است كه در سنت، به وجوب آن تاكيد شده ولى در كتاب به تركش رخصت داده شده و نيز اعمالى است كه چون زمانش فراز آيد، واجب و چون زمانش سپرى گردد، وجوبش زايل شود. 
و در باب امورى كه ارتكاب آن گناه كبيره است و خدا به كيفر آن، وعيد آتش دوزخ داده و امورى كه ارتكاب آن گناه صغيره است و مستوجب غفران و آمرزش اوست و امورى كه اندك آن هم پذيرفته آيد و هر كس مخير است كه بيش از آن هم به جاى آورد.

واژه‌نامه

مصطفی رحیمی‌نیا
نَاسِخَهُ و مَنْسُوخَهُ: احكام شرعيه اى كه برخى بواسطه برخى ديگر نسخ مى شوند. 
رُخَصَهُ: آنچه در قرآن مباح و مجاز شمرده شده است و عكس آن عَزَائِم، (واجبات) است. 
الْمُرْسَل: مطلق. 
الْمَحْدُود: مقيد. 
الْمُحْكَمْ: آيات محكم، مانند آيات احكام و قصص و اخبارى كه معناى صريح دارند، و متشابه آياتى است كه معنايش صريح نيست مانند آيه: «إِنَّ الَّذِينَ يُبايِعُونَكَ إِنَّما یُبایعون اللهَ یَدُ الله فوق أیدیهم…» (سوره فتح، 10). 
المُوَسَّعُ عَلىَ الْعِبَادِ فِى جِهْلِهِ: آنچه مردم در ندانستن آن مجازند، مانند حروف آغازين برخى از سور مثل الم، الر و… .
عمران علی‌زاده
فرائض: جمع فريضة: واجبات 
رُخَص: جمع رخصت: حكمى كه بعضى وقت بترك آن اجازه داده شده است 
عَزايم: جمع عزيمه: حكمى كه هيچوقت بترك آن اجازه داده نشده است 
مُرسَل: آزاد و بى قيد 
غَوامض: مطالب سخت و مشكل جمع غامضه 
أرصَد: آماده نموده، كمين كرده است 
أدنا: نزديك و دسترس 
أقصا: دور دست

پاسخ‌ها

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *